Algemene projectomschrijving
MXI4 is een familiehuis voor de architect, zijn vrouw en hun drie jonge kinderen op een vrije kavel in een nieuwbouwontwikkeling in IJsselmuiden. Het programma van eisen was tweeledig: enerzijds de wens om in een open leefruimte optimaal van het gezinsleven te kunnen genieten. Anderzijds was er ‘het experiment’: het huis als bewijsstuk voor een zelf ontwikkeld modulair systeem dat makkelijk is op/af te schalen, dat budgetvriendelijk is, snel is te bouwen en bijzondere architectuur kan opleveren.
Beschrijving staalconstructie en/of gebruik van staal
MXI4 is volledig geprefabriceerd en van schets tot realisatie ontworpen met inzet van Tekla Structures, Trimble Connect, SketchUp en de AR-app. Een driedimensionale gridstructuur ligt aan de basis van het plan. Vanaf de eerste schets zijn de ontwerpbeslissingen voor de ruimte-indeling, installaties én de gevel aan dit grid gerelateerd. Omdat verschillende softwaremodules aan elkaar zijn gekoppeld, was het mogelijk om vanuit ditzelfde model de productie en uitvoering aan te sturen.
De lichte fundering is gemaakt met een innovatieve randkist die dient als bekisting én verankeringspunt voor de staalconstructie van het dragende skelet van de eerste bouwlaag. De stalen elementen zijn voorzien van geïntegreerde bevestigingssystemen en isolatie. In de staalconstructie zijn prefab houten vloerelementen opgenomen, opgebouwd uit een balklaag met bovenplaat. De vloerelementen bieden ruimte aan alle installaties. De vrij indeelbare binnenwanden geven een grote mate van flexibiliteit.
De stabiliteit van de woning wordt verzorgd door de kopgevels. In plaats van traditionele kruisverbanden zijn hier constructieve schijfelementen toegepast, opgebouwd uit stalen kaders met ingelaste platen. Deze elementen leveren de benodigde stijfheid en zijn aan de binnenzijde afgewerkt, inclusief geïntegreerde isolatie. Om een duurzame afwerking te waarborgen zijn de ingelaste platen afgekit met een hittebestendige afdichting, voorafgaand aan het poedercoaten.
Bijzondere aspecten bouwkundig concept / ontwerp
Nergens zijn grote compromissen gemaakt als het gaat om de architectuur: de leefkwaliteit en blijvende waarde van de woning vertalen zich in een plattegrond die daglicht toelaat, overzicht biedt en tegelijkertijd de bewoners een eigen plek geeft. De vier slaapkamers zijn als volumes in de leefruimte gehangen, met een open trappenhuis aan de westgevel van het huis. De afwerking is rustig en licht, met materialen en details die overal dezelfde, rustige esthetiek uitstralen.
De gevel is een belangrijk onderdeel van het digitale model en is – op een paar grote open glasvlakken op de begane grond na – voorzien van geperforeerde panelen met een uniek, driedimensionaal patroon. Met een knipoog naar het geldende masterplan, toont de gevel een metselwerk verband in aluminium, met een zorgvuldig uitgevoerde ‘vleug’ in de gekantelde elementjes in het aluminium vlak. Het patroon, ontworpen door Chris Kabel, is geïnspireerd op een Vlaams metselwerk en parametrisch ontworpen. In overleg met de gemeente is gekozen voor een mosgroene kleur, die zorgvuldig aansluit op de omringende bebouwing en het waterrijke landschap.
Bijzondere constructieve slimmigheden / detailleringen
De gevel is ontworpen als één samenhangend geheel om het monolithische karakter van de woning te versterken. Alle stalen onderdelen, inclusief de deuren, zijn uitgevoerd binnen hetzelfde stramien en afgewerkt in één uniforme poedercoatkleur. De verschillende gevelelementen zijn onderling gekoppeld met interne kokers en proplassen, waardoor bevestigingen en aansluitingen aan het zicht zijn onttrokken en een rustig gevelbeeld ontstaat.
Ook de detaillering van de beglazing draagt bij aan het consistente gevelbeeld: het glas is structureel op de staalconstructie verlijmd zonder zichtbare buitenprofielen. Aan de boven- en onderzijde wordt het glas blind geborgd met stalen strips die zijn bevestigd met getapte boutverbindingen. Ter plaatse van de vloerafwerking zorgt een speciaal ontwikkeld hoekprofiel ervoor dat de buitenste kitnaad exact aansluit op het niveau van de afgewerkte binnenvloer.
De bevestiging van de geperforeerde aluminium panelen in de gevel is gerealiseerd met ankers voorzien van een koudebrugonderbreking, die door de structurele glasnaad heen op de achterliggende constructie zijn bevestigd. Hierdoor blijven de achterliggende borgingsdetails volledig uit het zicht en blijft de gewenste uniformiteit van de gevel behouden.
Bijzondere aspecten uitvoering
De kreet ‘file to factory’ wordt wel eens gebruikt voor processen waarbij een ontwerp- en productieproces digitaal zijn geïntegreerd, maar dekt de lading bij dit ontwerp niet. Dit is eerder een ‘van schets naar bouwplaats’-traject geweest, waarbij elke stap – elke beslissing – in het proces direct in het BIM-model is opgenomen, waarmee de consequenties voor de uitvoering (esthetisch, planning, budget) direct inzichtelijk werden.
Omdat het een zelfbouwproject betrof en de architect-bewoner een goed deel van de afbouw in eigen hand heeft genomen, is de oplevering gefaseerd geweest. Sinds 2024 wordt er in MXI4 gewoond, nog voordat de deuren waren afgehangen. Inmiddels heeft het huis bewezen dat ‘het werkt’: het is een fijn huis om met jonge kinderen een dynamisch huishouden te hebben en tegelijkertijd momenten en plaatsen van rust te hebben. Al moeten die laatste gevelpanelen nog worden opgehangen.
Bijzondere functionele aspecten van het bouwwerk
Het onderhoud van de woning is in het ontwerp zorgvuldig uitgedacht en uitgewerkt. De glasvlakken op de verdieping kunnen van binnenuit worden geopend voor reiniging. De geperforeerde gevelpanelen op de begane grond zijn gemonteerd op scharnierende muurbeugels. Hierdoor kunnen de panelen eenvoudig worden opengeklapt, zodat het achterliggende glas goed bereikbaar blijft voor inspectie en onderhoud.
